Lexpera’da Geçen Hafta (3-9 Ocak 2026)
Literatür, içtihat ve mevzuata ilişkin önemli gelişmeleri içeren haftalık bültenimizin 214. sayısını siz üyelerimizin dikkatine sunuyoruz.
Literatür
Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen eserler aşağıda yer almaktadır:
Ahmet Eren Altay, Vergi Planlaması Bağlamında Vergiden Kaçınma Hakkı
Kitapta, kamu hizmetlerinin finansmanına katılım gerekliliği karşısında, mükelleflerin vergiden kaçınmaya yönelik eylem ve işlemlerinin ne kadar ileri gidebileceği veya bunlara ne ölçüde izin verilebileceği, hatta bazı durumlarda mükellefler açısından vergiden kaçınma hakkının ötesinde bir kaçınma ödevinin söz konusu olup olmayacağı konuları tartışılmıştır.
Hazal Sürmeli, Metalaşma Bağlamında Hukukta Yapısal Dönüşüm ve Uzlaştırma
Çalışmada, değerin tahakkümündeki meta biçimin gereklilikleri olarak beliren özel mülkiyet, sözleşme özgürlüğü, girişim özgürlüğü, rekabet, verimlilik gibi piyasa düzenine hâkim olan ilke ve biçimlerin ceza hukuku alanında da egemen hale gelmesinin yani ceza yargısının metalaşmasının uygun bir adı olarak uzlaştırma ele alınmıştır.
Hakan Albayrak, Medeni Usul Hukukunda Delillerin Engellenmesi
Eserde, hukuki süreçte maddi gerçeğin manipülasyon yoluyla perdelenmesinin önüne geçerek adaletin tecelli etmesini sağlamayı amaçlayan delillerin engellenmesi kurumunun Türk hukukunda da yargı pratiğine girmesine yönelik açıklamalarda bulunulmuştur.
Canberk Gümüş, Türk Anayasa Mahkemesi Kararlarında Çocuğun Anayasal Statüsü
Çalışmada, Anayasa’nın 41. maddesiyle güvence altına alınan çocuk haklarına değinilmiş, Anayasa Mahkemesi’nin, bu maddenin ve Anayasa’nın ilgili diğer hükümlerinin anlamını belirlerken anayasal çerçeveye uygun, istikrarlı ve tutarlı bir uygulama geliştirip geliştirmediği çocukla ilgili verdiği kararlar bağlamında irdelenmiştir.
Nur Bolayır, İlamlı İcra Takibinde İcranın Durdurulması
Kitabın birinci bölümünde hükme karşı kanun yoluna başvurulmasının ilamların icraya konulması üzerindeki etkisi üzerinde durulmuş, ikinci bölümünde icranın durdurulması kurumunun icra hakkı karşısındaki durumu, uygulama alanı ve hukuki niteliğine değinilmiş, üçüncü ve son bölümünde ise icranın durdurulması usulü, icranın durdurulmasının icra takibi üzerindeki etkisi ve kanun yolu aşamasında verilebilecek kararların icranın durdurulmasına etkisi hakkında bilgi verilmiştir.
Nazmiye Tekdemir, Sosyal Sermayenin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Kamu Kesimi Etkililiğine Dayalı Ampirik Bir İnceleme
Eserde, gelişmiş, yükselen ve düşük gelirli ekonomilerde sosyal sermayenin etkilerinin rejimsel farklılıklarına dikkat çekilmiş; büyüme ve kalkınma politikalarına yönelik yenilikçi bir çerçeve sunulmuş; 120 ülkeye ait bir veri setiyle analizler yapılarak kamu kesimi etkililiği ve büyüklüğünün, sosyal sermayenin ekonomik büyüme üzerindeki etkisini nasıl şekillendirdiği hususu ortaya konulmuştur.
Mehmet Sercan Ercan, Hukuk Devleti Bağlamında Genel Sağlığın Korunması
Çalışmada, Covid-19 pandemisi döneminde devletlerin benimsemiş olduğu yöntemin, hukukun bir görünümü olarak mı yorumlanacağı yoksa tamamen hukuk dışı bir alan mı yarattığı sorusuna yanıt aranmış; temel hak ve özgürlüklere yönelik müdahalenin hukuk devleti sınırları içinde nasıl mümkün olabileceği sorununa odaklanılmıştır.
Kitapta, yargısal denetimin rekabet hukuku bakımından neden önemli olduğu, kapsamlı ve sınırlı denetim standartlarının ayrımı, sınırlı yargısal denetim standardının Avrupa Birliği’nde nasıl doğduğu ve geliştiği, bahse konu sınırlı yargısal denetim standardının ülkemiz idari yargı sisteminde uygulanıp uygulanmadığı ve uygulanabilir olup olmadığına değinilmiştir.
A. Selçuk Özgenç, Uzay ve Vergilendirme
Eserde, uzayla ilgili temel kavramlar tanımlanarak uzay hukukunun normatif temelleri bağlamında ilkeler ve uluslararası anlaşmalar aktarılmış; uzayın hukuksal düzeni ve uzaydaki faaliyet esasları hakkında bilgi verilmiş; uzay ekonomisi ve vergilendirme konuları mercek altına alınmıştır.
Şebnem Kılıç, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Açısından Limited Şirket Müdür ve Ortakları
Kitapta, limited şirket müdür ve ortaklarının iş ve sosyal güvenlik hukuku bakımından hukuki statüsü, ticaret hukuku düzenlemeleri ve bağımlılık kriteri ekseninde ele alınmış; klasik işçi tanımının sınırlarını zorlayan gri bir alana ışık tutulmuş; ILO standartları, Avrupa Birliği Adalet Divanı kararları ve Alman hukukundaki tartışmalar çerçevesinde yönetim ve temsil yetkileri, iş görme modaliteleri, iç ilişki dinamikleri ve bağımlılık unsuru yeniden tanımlanmıştır.
Selman Yavuz Gökce, Limited Şirkette Ortakların Bağlılık Yükümlülüğü
Çalışmada, Türk Ticaret Kanunu’nun 613. maddesi hükmü yargı kararları ve mehaz İsviçre hukuku ışığında değerlendirilmiş, bağlılık yükümlülüğünün limited şirketlerdeki kapsamı ortaya konulmuş, söz konusu yükümlülüğün kanunda zikredilen tezahürlerine değinilmiş ve yükümlülüğe aykırılığın sonuçları ele alınmıştır.
Serhat Çelen, İdarenin Elektrik Piyasasındaki Sözleşmelere Müdahalesi
Eserde, elektrik piyasasının özelleşmesi ve serbestleşmesiyle değişen regülasyon ve kamu hizmeti anlayışıyla idarenin, bu alandaki hizmetleri sağlayan taraftan bu alandaki hizmetleri sağlayanları denetleyen tarafa dönüşerek edindiği yeni rol, elektrik piyasasındaki sözleşmelere müdahale bakımından irdelenmiş; Türk, Alman ve Amerikan hukuk sistemlerinde bu müdahalenin yol açtığı sorunlar, mahkeme kararlarıyla ele alınmıştır.
Mehmet Mülazımoğlu, Pay Satış Sözleşmesi
Çalışmada, öğretide kimi zaman pay satışı kavramı yerine pay devri kavramının kullanıldığına ve bu suretle borçlandırıcı işlem ile tasarruf işlemi arasındaki ayrımın göz ardı edildiğine değinilmiş; buna bağlı olarak pay satış sözleşmeleri, uygulamada yerleşik olarak kullanılan tüm hükümlerinin yanı sıra hazırlık aşamaları olan gizlilik sözleşmesi, niyet mektubu ve due diligence ile birlikte ele alınmıştır.
Geçen hafta Blog’a yüklenen makalelere aşağıda yer verilmiştir:
Ejder Yılmaz, CİK Taslağı-II
Sercan Sağmanlıgil, Rekabet Uyumunda Yol Haritası Çizildi: İspanyol Rekabet Otoritesi’nin Rehberi Şirketlere “Etkin Uyum Programı” İçin Ne Yapmaları Gerektiğini Gösteriyor
Cansu Peker, Yeşil Hedefler, Esnek Kurallar: AB Otomotiv Paketi Karbon Hedeflerini Nasıl Yeniden Çiziyor?
İçtihat
Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen kararların dağılımı şu şekildedir:
| MAHKEME | KARAR SAYISI |
| Anayasa Mahkemesi | 2 |
| Yargıtay (Hukuk) | 114 |
| Yargıtay (Ceza) | 168 |
| Danıştay | 1 |
| Bölge Adliye Mahkemesi | 356 |
| Bölge İdare Mahkemesi | 105 |
| TOPLAM | 746 |
Yüklenen kararlar arasında aşağıda özetine yer verdiğimiz Anayasa Mahkemesi’ne ait karar özellikle dikkati çekmektedir:
Anayasa Mahkemesi GK, E. 2025/220 K. 2025/211, T. 06.11.2025
(...) Aile Mahkemesi; Türk Medenî Kanunu’nun 308. maddesinin 1. fıkrasında düzenlenen evlât edinilenin, evlât edinenden en az 18 yaş küçük olması şartının, Anayasa’nın 20. maddesine aykırı olduğunu ileri sürerek iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Yapılan incelemede, duruşma tutanağına göre itiraz yoluna başvuran mahkemenin “Anayasa Mahkemesi’nin norm iptali hususunda başvuruda bulunulup bulunulmayacağı hususunun celse arasında değerlendirilmesine” şeklinde verdiği ara kararın, mahkemenin açıkça itiraz başvurusunda bulunduğuna ilişkin iradesini yansıtmadığı, söz konusu duruşma tutanağının başvuru kararına ilişkin tutanak olarak değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla mahkemenin yalnızca gerekçeli kararla itiraz yoluna başvurduğu ve başvuru kararına ilişkin düzenlenen tutanağın onaylı örneğini Anayasa Mahkemesi’ne sunmadığı gerekçesiyle itiraz başvurusu, Anayasa Mahkemesi’nin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin 4. fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından oybirliği ile reddedilmiştir.
Mevzuat
Vergi Daireleri Kuruluş ve Görev Yönetmeliği
Vergi, resim, harç ve benzeri gelirlerin, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin düzenli, süratli, etkili ve verimli bir şekilde yürütülmesi için vergi dairelerinin kuruluş, görev ve yetkilerine ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlendi. 24.12.1994 tarihli ve 22151 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Daireleri Kuruluş ve Görev Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.
Esnaf ve Sanatkârlarca Üretilen Mal ve Hizmetlerin Fiyat Tarifeleri Hakkında Yönetmelik
Fiyat tarifelerinin belirlenmesi, onay esasları, fiyat tarifelerine itiraz ve uzlaşma komisyonuna ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretmenlerin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği
Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî eğitim kurumlarının öğretmen kadrolarına yapılacak atamalar ile kadrolu öğretmenlerin yer değiştirmelerine ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlendi. Bazı hükümler, 01.02.2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Genel Hükümler
Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına tarifenin 3. kısmına göre hükmedilecek ücretin, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemeyeceğine ilişkin fıkra hükmü yürürlükten kaldırıldı.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince soruşturma ve kovuşturma makamlarının talebi üzerine görevlendirilen müdafi veya vekillere ödenecek meblağlar belirlendi.
Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği
Emeklilik sözleşmeleri, emeklilik planları ve hayat sigortası sözleşmeleri ile diğer sigorta sözleşmelerine ilişkin işlemlerin düzenlendiği hükümlerde değişikliğe gidildi. Bazı değişiklikler, 01.02.2026 tarihinde yürürlüğe girecek
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Posta ve Hızlı Kargo Yoluyla Taşınan Eşyanın Gümrük İşlemlerine İlişkin Tebliğ
Başvuru koşulları ve gönderilerin beyanına ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Bazı değişiklikler, 03.04.2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Türk Akreditasyon Kurumunca Uygulanacak Akreditasyon Kullanım Ücreti/Payına Dair Tebliğ
Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen kuruluşların 2026 yılı için ödeyecekleri akreditasyon kullanım ücreti veya paylarını belirlemek ve bunların ödenmesine ilişkin usul ve esaslar tespit edildi.
Yetki Belgesi ve Sertifika Bedelleri Hakkında Tebliğ (Sıra No: 2026/2)
Enerji Verimliliği Kanunu’nun 4. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendi ve Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik’in 7. maddesinin 1. fıkrası kapsamında, 2026 yılında yürütülecek yetkilendirme ve sertifikalandırma çalışmaları ile ilgili bedeller yeniden belirlendi. Yetki Belgesi ve Sertifika Bedelleri Hakkında Tebliğ (Sıra No: 2025/2) yürürlükten kaldırıldı.
2026 Yılı Helal Akreditasyon Kurumu İdari Para Cezalarının Yeniden Değerlemesine İlişkin Tebliğ
Helal Akreditasyon Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’un ek 1. maddesinde düzenlenmiş olan idari para cezalarının alt ve üst limitleri yeniden tespit edildi.
Kırsal Kalkınma Destekleri Kapsamında Tarıma Dayalı Yatırımların Desteklenmesi Hakkında Tebliğ
2025 yılı başvuru döneminde hibe sözleşmesi imzalamaya hak kazanan projelerin son tamamlanma tarihi 30.06.2026 tarihi olarak tespit edildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
İhtisas Serbest Bölgelerinde Sağlanacak Destekler Hakkında Karar
Kararın amaç ve kapsamı, kararda geçen tanımlar, desteğin kapsamı, ödeme işlemleri, uygulama, müeyyide ve yetkiye ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Gümrük Kanunu’nun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar
Vergileri ödenmek suretiyle yolcu beraberinde veya posta yoluyla ya da hızlı kargo taşımacılığı yoluyla serbest dolaşıma sokulacak eşya ile dolaylı temsil yetkisi verilmesine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Değişiklikler, 06.02.2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.