Lexpera’da Geçen Hafta (2-8 Mayıs 2026)
Literatür, içtihat ve mevzuata ilişkin önemli gelişmeleri içeren haftalık bültenimizin 231. sayısını siz üyelerimizin dikkatine sunuyoruz.
Literatür
Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen eserler aşağıda yer almaktadır:
BATİDER, Cilt 41, Sayı 4, 2025
Derginin bu sayısında, Eser Sahibinin Haklarının Metin ve Veri Madenciliği Bakımından İncelenmesi, Fikri Hakların Pastiş Amaçlı Kullanımlar İçin Sınırlandırılması, Rayiç Kira Bedelinin Belirlenmesine İlişkin Mahkeme Hükmünün Geçmişe Etkisinin Sözleşme Adaleti Çerçevesinde Yeniden Düşünülmesi, Deniz Ticaretinin Büyüyen Endişesi: Karanlık Filolar, Pazarlamacının Garanti Sorumluluğunun Kapsamı ve Miktar Sınırına İlişkin Şartın TTK m. 1530/1 Kapsamında Değerlendirilmesi başlıklı makalelere ve ilgili Yargıtay kararlarına yer verilmiştir.
Burak Sertkaya, Tekne ve Yük Sigortalarında Sigortacının Kanuni Halefiyeti
Kitapta, sigortacının kanuni halefiyeti kavramı, şartları ve sonuçları incelenmiş; Türk Ticaret Kanunu (TTK) açısından tekne ve yük sigortaları ele alınmış; tekne ve yük sigortalarına ilişkin sigorta sözleşmelerinin taraflar açısından yarattığı borç ve görevler, TTK’nın muhtelif hükümleri arasına yerleştirilmiş özel kurallar da dikkate alınarak irdelenmiştir.
Nihan Gülzari, 4857 Sayılı İş Kanunu Kapsamında İşverenin Haklı Nedenle Fesih Hakkı
Çalışmada, İş Kanunu kapsamında işverenin haklı nedenle fesih hakkı, yasal dayanakları, kullanım koşulları, sınırlandırılabilirliği ve hukuki sonuçları incelenmiş; sağlık sebepleri, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışlar, zorlayıcı sebepler ve gözaltı veya tutukluluk halleri başlıkları altında haklı neden kavramı ele alınmış; ayrıca fesih bildirimi, süresi, ispat yükü ve şekil şartları gibi usule ilişkin hususlar da değerlendirilmiştir.
Alp Alanya, Siber Risk Sigortasında Riziko
Eserde, klasik riziko anlayışının sınırlarını zorlayan siber olayların gerçekleşme biçimi, ortaya çıkardığı zarar türleri ve öngörülemezliği nedeniyle sigorta sözleşmelerine nasıl yansıdığı analiz edilmiş; siber olayların riziko niteliği taşıyıp taşımadığı, rizikonun gerçekleşme anının belirlenmesi, teminat kapsamı, sigortacının teminat dışı bıraktığı rizikolar, siber olaylar gibi kavramlar çerçevesinde kapsamlı hukuki değerlendirmelere yer verilmiştir.
Gökçe Nur Demir, Ticari İfadelerin İfade Özgürlüğü Kapsamında Korunması: ABD Yüksek Mahkemesi Örneği
Ticari ifadelerin ifade özgürlüğü kapsamındaki yerinin ne olduğu tartışmasına odaklanılan kitapta, ticari ifadenin nasıl tanımlanacağı, ifade özgürlüğü kapsamında korunup korunmayacağı ve eğer korunacaksa bu korumanın hangi düzeyde olacağı sorularına yanıt aranmış; bu çerçevede Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi kararları ve kararlar etrafında şekillenen akademik kaynaklardan yararlanılmıştır.
Sema Özcan, 4483 Sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun Çerçevesinde Soruşturma Usulü
Eserde, Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun çerçevesinde memur ve diğer kamu görevlilerinin soruşturulması usulüne değinilmiş; konu ile bağlantılı olan ceza soruşturması ve kovuşturması sebebiyle görevden uzaklaştırma kavramı da güncel gelişmeler ışığında irdelenmiş; bu alanlardaki mevcut ve muhtemel hukuki sorunlar, öğreti ve uygulama boyutuyla mercek altına alınmıştır.
Kutlu Öncü Uçum, Türk Deniz İş Hukuku ve 2006 Denizcilik Çalışma Sözleşmesi Kapsamında Çalışma ve Dinlenme Süreleri
Çalışmada, çalışma süresinden sayılmayan haller özetlenerek deniz iş hukukunda çalışma ve dinlenme sürelerine ilişkin ulusal ve uluslararası mevzuat belirlenmiş, ilgili mevzuat çerçevesinde gemi çalışanlarının çalışma ve dinlenme sürelerinin yer ve kişi bakımından kapsamı anlatılmış, Türk Deniz İş Hukuku ve 2006 Denizcilik Çalışma Sözleşmesi’nde yer alan çalışma ve dinlenme sürelerine, fazla çalışmanın sınırlarına ve gemi çalışanlarının fazla çalışma ücreti hakkına ilişkin hükümler tespit ve analiz edilmiştir.
Gözdenur Güllü İmamoğlu, Ürün Kirası
Kitapta, ürün kirasının tanımı, hukuki niteliği ve unsurlarına yer verilmiş, ürün kirası kavramı benzer kurumlarla karşılaştırılmış, ürün getiren şey kavramı çerçevesinde dijital varlıklar değerlendirilmiş, ürün kirası sözleşmesinin hükümleri üzerinde durulmuş, ürün kirasının sona ermesi ve sona ermenin sonuçları hakkında da bilgi verilmiştir.
İçtihat
Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen kararların dağılımı şu şekildedir:
| MAHKEME | KARAR SAYISI |
| Anayasa Mahkemesi | 88 |
| Yargıtay (Hukuk) | 11303 |
| Yargıtay (Ceza) | 71253 |
| Danıştay | 243 |
| TOPLAM | 82887 |
Yüklenen kararlar arasında aşağıda özetine yer verdiğimiz Yargıtay Ceza Genel Kurulu’na ait karar özellikle dikkati çekmektedir:
Yargıtay CGK., E. 2025/140 K. 2025/369 T. 01.10.2025
(...) Ağır Ceza Mahkemesi; uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan sanıkların, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 188/3-5, 52/2-4, 53. maddeleri uyarınca 15 yıl hapis ve 30.000 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına, ayrıca sanık (...) hakkında TCK’nın 188/3-5, 62, 52/2-4, 53, 54. maddeleri gereğince 12 ay hapis ve 25.000 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına karar vermiştir.
Hükümlerin temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay Dairesi; TCK’nın 188/5. maddesinin uygulanması için müşterek faillerin “aynı yönde” hareket etmeleri gerektiği, somut olayda sanıklar aynı yönde hareket ediyorlar ise de, sanık (...)’un tanık (...)’e uyarıcı madde satması eyleminde diğer sanıklarla birlikte aynı yönde hareket ettiğine ilişkin yeterli delil bulunmadığı, bu nedenle uyuşturucu madde ticareti yapma suçunun üç veya daha fazla kişi ile birlikte işlendiğinin kabul edilemeyeceği gözetilmeden sanıklar hakkında hükmolunan temel cezaların TCK’nın 188/5. maddesi uyarınca artırılmasının hukuka uygun olmadığı gerekçesiyle kararı bozmuştur.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı; hakkında uyuşturucu madde kullanma suçundan işlem yapılan ve uyuşturucu maddeyi bütün aşamalarda para karşılığı aldığını beyan eden tanıktan ele geçen uyuşturucu maddeyi, sanık (...)’dan alan sanık (...)’nın sanık (...)’a verdiği, bilahare sanıkların aynı mahiyette uyuşturucu maddelerle yakalandıkları, sanıkların uyuşturucu madde ticareti amacıyla birlikte hareket ettiklerinin açıkça anlaşıldığı, TCK’nın 188. maddesinin metninden, aynı seçimlik hareketi yerine getiren üç veya daha fazla kişiye verilecek cezanın yarı oranında arttırılacağı, aynı suçu işlemek amacıyla bir araya gelen ancak uyuşturucu madde ticareti suçunun işlenebilmesi için farklı seçimlik hareketleri yapan sanıklar hakkında ise cezanın yarı oranında arttırılamayacağı sonucunu çıkarmanın mümkün olmadığı, aksi takdirde doğası gereği, uyuşturucu maddeyi satmak, sevk etmek, nakletmek ve depolamak amacıyla bir araya gelen üç veya daha fazla kişinin, farklı seçimlik hareketleri yapmak üzere bir araya gelmek suretiyle işledikleri uyuşturucu madde ticareti suçu ile mücadelenin yara alacağı görüşüyle itiraz yoluna başvurmuştur.
İnceleme yapan Yargıtay Dairesi tarafından itiraz nedenleri yerinde görülmemiştir.
Bunun üzerine Yargıtay Ceza Genel Kurulu; uyuşturucu madde ticareti yapma suçları sabit olan sanıkların iradelerinin aynı amaç doğrultusunda birleşmediği ve aynı yönde hareket etmedikleri, dolayısıyla TCK’nın 188. maddesinin 5. fıkrasında yer alan “üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenme” koşulunun somut olayda oluşmadığı gerekçesiyle Özel Daire bozma kararının isabetli olduğuna ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının reddine oyçokluğu ile karar vermiştir.
Mevzuat
Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu
Anayasa Mahkemesi’nin E. 2025/257, K. 2026/44 sayılı ve 12.02.2026 tarihli kararı uyarınca, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi’ne alınacak öğrencilere ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Değişiklik, 04.02.2027 tarihinde yürürlüğe girecek.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Anayasa Mahkemesi’nin E. 2025/194, K. 2026/15 sayılı ve 15.01.2026 tarihli kararı uyarınca, polis meslek yüksek okullarına alınacak öğrencilerde aranacak şartların, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceğine ilişkin hüküm iptal edildi. Değişiklik, 04.02.2027 tarihinde yürürlüğe girecek.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği
Reklam Yasağı İhlallerini Takip Merkezi’ne ilişkin hükümler düzenlendi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Araç sicil ve tescil sistemi veri tabanında yer alan bilgilerin paylaşımına ilişkin ek madde hükümleri ihdas edildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Havalimanları/Havaalanları Yer Hizmetleri Yönetmeliği
Yönetmelikte geçen tanımlar, havalimanı/havaalanı işletmecisi sorumluluğundaki ön izin, çalışma ruhsatı ve anlaşmalara yönelik işlemler, yer hizmetleri kuruluşları ve hava taşıyıcılarının yetki ve sorumlulukları, istisna, ön izin, yer hizmetleri kuruluşları ve hava taşıyıcılarının uymak zorunda olduğu esaslar ve yer hizmetleri karşılığı alınacak ücretlere ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliği
Söz konusu merkezlerden hizmet alacak 70 yaş ve üzerindeki bireyler ile 60 yaş ve üzeri olup yaşlılığa bağlı hastalıklar nedeniyle kısmi veya tam bağımlı engelli sağlık kurulu raporuna sahip, rehabilitasyon ve bakıma ihtiyacı bulunan yaşlıların yararlanacağı barınma, bakım ve rehabilitasyon hizmetleri; bu hizmetlerin türü, niteliği ve işleyişi; söz konusu merkezlerin açılışına ilişkin usul ve esaslar ile bu merkezlerde görev yapan personelin görev, yetki ve sorumlulukları yeniden belirlendi. 21..02.2001 tarihli ve 24325 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.
Nükleer Tesislerde Siber Güvenliğe İlişkin Yönetmelik
Nükleer tesislere yönelik düzenleyici kontrole tabi faaliyetlerin yürütülmesi sırasında siber güvenliğin sağlanmasına ilişkin usul ve esaslar belirlendi.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Kablolu Yayın Yönetmeliği
Değerlendirme, lisans ve yayın iletim yetki belgesi verilmesine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Uydu Yayın Yönetmeliği
Değerlendirme, lisans ve yayın iletim yetki belgesi verilmesine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Radyo, Televizyon ve İsteğe Bağlı Yayınların İnternet Ortamından Sunumu Hakkında Yönetmelik
İnternet ortamından yayın lisans ücreti ve mali yükümlülüklere ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Bitki, bitkisel ürün ve diğer maddelerin, ülkemize giriş ve çıkışında bitki sağlığı açısından tabi olacağı hususlara ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlendi. 03.12.2011 tarihli ve 28131 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Karantinası Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 593)
Kayıtlı ekonominin desteklenmesi, elektronik belge uygulamalarının yaygınlaştırılması, iş süreçlerinin kolaylaştırılması, düzenlenmesi zorunlu olan elektronik belgelerin tahsilat bilgilerini içerecek şekilde bütünleşik olarak düzenlenmesi ile vergiye uyum düzeyinin artırılması amacıyla yeni nesil ödeme kaydedici cihazlardan elektronik belgelerin düzenlenebilmesine ilişkin usul ve esaslar belirlendi.
Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar
Sözleşmeli kadın personelin ücretli doğum izni ve koruyucu aile olan sözleşmeli personelin iznine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Doğum izni süresi dolmuş sözleşmeli personele ilişkin geçiş hükümleri ihdas edildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Ticaret Bakanlığı’nın 2025/13 Sayılı Genelgesi
Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesine gelen ve Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesinden giden hava taşıtlarıyla ilgili olarak tescil edilen beyanın düzeltilmesine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Ölçütler ve denetim kapsamından çıkmaya ilişkin hükümler ile geçici madde hükümlerinde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği’nin 26. maddesi kapsamında üretim ve/veya tüketim tesislerine ilişkin piyasa işletmecisi tarafından yürütülecek mahsuplaşma işlemlerine ilişkin hususlar tespit edildi. Farklı Dağıtım Ya Da Görevli Tedarik Şirketi Bölgesinde Yer Alan Üretim ve Tüketim Tesislerinin Mahsuplaşma İşlemlerine İlişkin Usul ve Esaslar ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun 04.08.2022 Tarihli ve 11098 Sayılı Kararı yürürlükten kaldırıldı.
Teknoloji Hamlesi Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği
Tebliğde geçen tanımlar, komite, ön değerlendirme komisyonları, proje komisyonları, proje paydaşı, ar-ge yüklenicisi, proje grubu, başvuru, ön değerlendirme, proje değerlendirmesi, izleme ve tamamlamaya ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği
Tebliğde geçen tanımlar, yeşil dönüşüm yol haritası raporu, proje hedefi, program yönetimi, başvuru, değerlendirici listesi, değerlendirme, proje kapsamı, destek unsurları, izleme, revizyon, tamamlama ve ödemelere ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Geçiş hükümleri düzenlendi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Birleşme ve Devralmalarda İlgili Teşebbüs, Ciro ve Yan Sınırlamalar Hakkında Kılavuz
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ hükümleri kapsamında, ilgili teşebbüs ve işlem tarafı kavramları, ortak kontrolün devralınması, ciro, devre konu varlık ya da faaliyetin belirlenmesi, grup içi ve yurt dışı satışlar ve aynı kişiler ya da taraflar arasında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ hükümleri kapsamında, cironun hesaplanmasında birden fazla işlemin tek bir işlem olarak kabul edilmesine ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Yatay Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz
Birleşme taraflarından birinin potansiyel rakip olmasına ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Ana teşebbüsler arasında ortak girişim dolayısıyla ortaya çıkan iş birliği etkilerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümler düzenlendi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
Yatay Olmayan Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz
Girdi kısıtlaması güdüsü ve pazarı kapama imkânına ilişkin hükümlerde değişikliğe gidildi. Ana teşebbüsler arasında ortak girişim dolayısıyla ortaya çıkan iş birliği etkilerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümler düzenlendi.
Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.
