Lexpera Blog

Lexpera’da Geçen Hafta (5-11 Şubat 2022)

Literatür, içtihat ve mevzuata ilişkin önemli gelişmeleri içeren haftalık bültenimizin on altıncısını siz üyelerimizin dikkatine sunuyoruz.

Literatür

Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen eserler aşağıda yer almaktadır:

Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi (BATİDER), Cilt 37, Sayı 4, Aralık 2021

Derginin bu sayısı, “Sermaye Azaltımlarının Vergi Yükümlülüklerine Etkisi”, “Alacaklının Temerrüdü Üzerine Sözleşmeden Dönen Borçlunun Tazminat İstemi”, “Tüketiciyi Aydınlatma Yükümlülüğü ve Özellikle Türev İşlemlerdeki Uygulaması”, “Tescilsiz Tasarımlar Artık Haksız Rekabet Hükümleriyle Korunmayacak Mı?”, “Anonim Şirket Genel Kurul Toplantısı Çağrı Usûlüne Uyulmaması Toplantıya Katılamayan Pay Sahibinin Mülkiyet Hakkını İhlâl Eder Mi?”, “Halka Açık Anonim Ortaklıklarda İmtiyaz Tesisi Yoluyla Yönetim Kontrolünün Sağlanması” başlıklı makaleleri içermekte olup ilgili Yargıtay kararlarına da yer verilmiştir.

Doğa Ekrem Doğancı, Blokzincirine Dayalı Akıllı Sözleşmelerin Hukuki Nitelikleri, Kuruluşu, Yorumu, İfası ve Bazı Örnek Hukuki Uygulamalar

Akıllı sözleşmelerin hukuki yansımalarına yönelik yapılan akademik çalışmaların arttığından dem vurulan eserde, medeni hukuk ve borçlar hukuku alanında akıllı sözleşmeler hakkında olan ve olması gereken hukuka ilişkin birtakım tespit ve önerilere yer verilmiş, TMK m. 1/f. 3 anlamında tamamlayıcı ve yol gösterici nitelikte emsal bir kaynak oluşturulmaya çalışılmıştır.

Beste Ekin, Kişisel Verilerin Korunması ve Rekabet Hukuku Boyutuyla Büyük Veri

Çalışmanın ilk bölümünde öncelikle kişisel veri kavramı açıklanmış ve bu kavrama ilişkin düzenlemeler, Avrupa Birliği ile Türk hukuku açısından karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. İkinci bölümde büyük veri kavramı ve teknolojisinin anlamlandırılmasına yer verilmiş, büyük veri uygulamalarının veri koruma hukukunda geçerli olan birtakım düzenlemelerle çelişebileceği veya bunları etkisiz kılabileceği haller üzerinde durulmuştur. Üçüncü ve son bölümde ise, rekabet hukuku kapsamında önem taşıyan düzenlemelerin büyük veri temelli pazarlardaki görünüm şekilleri yansıtılmıştır.

Zeynep Gültepe, Immanuel Kant’ın Kozmopolit Hukuk İdealine Karşı Carl Schmitt’in Realizmi

Kitapta, Immanuel Kant ve Carl Schmitt’in görüşleri temel alınarak günümüz insan hakları ihlallerinin sebeplerine, bu ihlallerin uluslararası hukuktaki yerine odaklanılmış, kozmopolit hukuk düzeninin imkânsız olduğu iddia edilerek bu imkânsızlığın bazı toplumların geleceğini belirsizliğe doğru sürüklediği üzerinde durulmuştur.

Tülay Kitapçıoğlu Yüksel, Özgü Suç

Çalışmada, özgü suçun kavramsal olarak incelenmesi ve tarihsel gelişimi, özgü suçun hukuki niteliği, bizzat işlenebilen suç, yükümlülük suçu ve amaç suç gibi benzer kavramlar ile ilişkisi, özgü suçu oluşturan unsurlar, özgü suçun sınıflandırılması, suçun unsurları ve unsurları dışında kalan haller ile ilişkisi, özgü suçlarda faillik, şeriklik, bağlılık kuralı ve özgü suça iştirakte kişisel sebeplerin sirayeti konuları incelenmiş ve normatif düzenlemeye ilişkin önerilere yer verilmiştir.

İçtihat

Geçen hafta Lexpera’ya yüklenen kararların dağılımı şu şekildedir:

MAHKEME KARAR SAYISI
Anayasa Mahkemesi 56
Yargıtay (Hukuk) 1303
Yargıtay (Ceza) 20
Danıştay 127
Bölge Adliye Mahkemesi 427
TOPLAM 1933

Yüklenen kararlar arasında aşağıda özetine yer verdiğimiz Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’na ait karar özellikle dikkati çekmektedir:

Danıştay İDDK., E. 2020/972 K. 2020/3299 T. 17.12.2020

Davacı tarafından, eş durumu gözetilerek … iline atanma istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin 73. Dönem Devlet Hizmet Yükümlülüğü Kurası ve Eş Durumu Değerlendirme Sonuçlarının kendisiyle ilgili kısmı ve Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikle değiştirilen Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 20. maddesinin 6. fıkrasında yer alan “Stratejik personelin yer değiştirme taleplerinde bu maddenin ikinci fıkrasının (c) bendinin birinci cümlesi (…) uygulanmaz.” ibaresinin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay 2. Dairesinin 20.06.2018 tarih ve E. 2017/493, K. 2018/4143 sayılı kararıyla, düzenleyici işlem yönünden karar verilmesine yer olmadığına; davacının, eş durumu gözetilerek atanma başvurusunun reddine ilişkin işlemin ise iptaline karar verilmiştir. Bu kararın davalı idarece temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’nun 05.12.2019 tarih ve E. 2018/3315, K. 2019/6233 sayılı kararıyla, temyiz istemi reddedilerek Daire kararı kesin olarak onanmış ve davalı idare tarafından bu karara karşı kararın düzeltilmesi isteminde bulunulmuştur. Danıştay 2. Dairesince 20.07.2016 tarihinden sonra verilmiş olan kararı kesin olarak onayan Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu kararına karşı karar düzeltme isteminde bulunulamayacağından, davalı idarenin karar düzeltme isteminin incelenmeksizin reddine hükmedilmiştir.

Mevzuat

Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi

Orman Genel Müdürlüğü’nün hizmet birimleri arasında yer alan Odun Dışı Ürün ve Hizmetler Dairesi Başkanlığı kaldırıldı. Ekosistem Hizmetleri Dairesi Başkanlığı ve Havacılık Dairesi Başkanlığı kurularak görev ve yetkileri belirlendi.

Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.

Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği

Ticaret Bakanlığı’nın sorumluluğunda bulunan tüketici ürünlerinin güvenli ve ilgili teknik düzenlemelere uygun olmasını sağlamak üzere yürütülecek piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetlerine ilişkin usul ve esasları belirleyen yönetmelik yürürlüğe girdi. 01.04.2020 tarihli ve 31086 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.

Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmelik

Enerji verimliliği, çevre koruma düzeyi ve enerji arz güvenliğini artırarak sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunması için enerji ile ilgili ürünlerin piyasaya arz edilmesi veya hizmete sunulmasında, çevreye duyarlı tasarım gereklilikleri hususunda bir çerçeve oluşturarak uyulması zorunlu olan gereklilikleri belirleyen yönetmelik yürürlüğe girdi. Böylece 23.06.2010 tarihli ve 2010/643 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Enerji ile İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırıldı.

Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik

Sağlık hizmetinin mekândan ve coğrafyadan bağımsız olarak ve çağdaş tıbbî teknolojiye dayanılarak sunulmasına hizmet etmek üzere, uzaktan sağlık hizmetinin kapsamına, uzaktan sağlık hizmeti sunacak sağlık tesislerine izin verilmesine, uzaktan sağlık bilgi sisteminin geliştirilmesine, tescil edilmesine, sağlık tesislerinin bu kapsamda denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenleyen yönetmelik yürürlüğe girdi.

Tıp-Bilim Doktorası Bütünleşik Programı Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği

Tıp fakültesi öğrencileri için yürütülen tıp-bilim doktorası bütünleşik programına ait eğitim ve öğretim süreçlerini düzenleyen yeni bir yönetmelik yürürlüğe girdi. Buna göre, program mezunları, tıp alanı ve ilgili doktora alanında iki farklı diploma derecesini bir arada kazanacak. Programın süresi asgari sekiz yıl olacak.

Sağlık Hizmet Sunucularının Basamaklandırılmasına Dair Yönetmelik

Millî Savunma Bakanlığı hariç olmak üzere üniversiteler, kamu kurum ve kuruluşları ile özel hukuk tüzel kişileri ve gerçek kişiler tarafından kurulan sağlık hizmet sunucularının hizmet sunumu bakımından basamağını belirleyen yönetmelik yürürlüğe girdi.

Kurumlar Vergisi Genel Tebliği

Türk lirası mevduat ve katılma hesaplarına dönüşümün desteklenmesi kapsamında dönüşüm kuru üzerinden Türk lirasına çevrilen hesaplar ile ilgili olarak, yabancı paraların ve altın hesaplarının Türk Lirası mevduat ve katılma hesaplarına dönüştürülmesinden elde edilen kazançlara ilişkin istisna uygulamasında yeni hükümler yürürlüğe girdi. Buna göre, istisnanın kapsamı ve yararlanabilecek olanlar, yabancı paraların dönem sonu değerlemesinden kaynaklanan kur farkı kazançlarına ilişkin istisna, Türk Lirasına dönüşüm tarihinde oluşan kur farkı kazançlarına ilişkin istisna, Türk Lirası mevduat ve katılma hesaplarına dönüştürülen altın hesabı ile işlenmiş ve hurda altın karşılığı altın hesabı bakiyelerinden elde edilen kazançlarda istisna ve Türk Lirası mevduat ve katılma hesabından vadeden önce çekim yapılması durumuna ilişkin hükümler düzenlendi.

Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.

Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği

Genel tebliğde, borsada rayici olmayan yabancı paraların, Vergi Usul Kanunu gereğince 2021 yılı için yapılacak değerlemelerine esas oluşturacak kurlar tespit edildi.

Aracı Kurumlar ve Portföy Yönetim Şirketleri Tarafından Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Tebliğ

Aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketleri tarafından yeni müşteri kabulünde kullanılabilecek uzaktan kimlik tespiti yöntemlerine ve mesafeli olsun olmasın bir bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden yazılı şeklin yerine geçecek şekilde ya da mesafeli olarak sözleşme ilişkisinin kurulmasına yönelik usul ve esasları düzenleyen tebliğ, 08.03.2022 tarihinde yürürlüğe girecek.

Yatırım Hizmet ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ

Tebliğe, kimlik doğrulama ve işlem güvenliği kenar başlıklı madde eklenecek. Çerçeve sözleşmeler ile müşteri hesap numarası, işlem talimat formu, yatırım kuruluşlarının hesap ekstresi gönderimi, yatırım kuruluşlarınca belgelerin saklanması hükümlerinde değişikliğe gidilecek. Yatırım kuruluşlarının bilgi işlem ve elektronik işlem alt yapısına yönelik yükümlülükleri kenar başlıklı madde yürürlükten kalkacak. Tebliğdeki tüm bu değişiklikler, 08.03.2022 tarihinde yürürlüğe girecek.

Değişiklikleri karşılaştırmalı olarak görmek için bu bağlantıyı tıklayabilirsiniz.

Lexpera Blog’da yayımlanan yazılar, yazarlarının görüşlerini ifade eder. Lexpera Blog’da bir yazıya yer verilmesi, o yazıda savunulan görüşlerin On İki Levha Yayıncılık tarafından benimsendiği anlamına gelmez. Yazılar, bilgi amaçlı olup, hukuki mütalaa ya da tavsiye niteliği taşımamaktadır.
Author image
Hakkında Göktürk Öcal
Galatasaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Doktora Programı Öğrencisi
gokturk.ocal@lexpera.com.tr