Lexpera Blog

Mücbir Sebebin Varlığı Durumunda Çek İbrazı

Dünya genelinde ortaya çıkan Koronavirüs (COVID-19) salgını (=salgın) nedeniyle Devlet yetkilileri tarafından vatandaşların sokağa çıkmamaları tavsiye edilmektedir. Buna ek olarak belirli risk grubundaki yurttaşların sokağa çıkmaları genelge vasıtasıyla yasaklanmıştır.

Koronavirüs (COVID-19) salgınının yarattığı etki dikkate alındığında mücbir sebep teşkil ettiği sonucuna varılmaktadır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 811. maddesi çekte başvurma hakkına ilişkin mücbir sebepleri düzenleme altına almaktadır. Hükme göre;

“(1) Kanunen belirli olan süreler içinde çekin ibrazı veya protesto edilmesi veya buna denk bir belirlemenin yapılması, bir devletin mevzuatı veya herhangi bir mücbir sebep gibi aşılması imkânsız bir engel nedeniyle gerçekleştirilememişse, bu işlemler için belirli olan süreler uzar.
(2) Hamil, mücbir sebebi gecikmeksizin kendi cirantasına ihbar et-meye ve bu ihbarı çeke veya alonja kaydedip, bunun altına, yerini ve tarihini yazarak imzalamakla zorunludur. 723 üncü madde hüküm-leri burada da uygulanır.
(3) Mücbir sebebin ortadan kalkmasından sonra hamil, çeki gecik-meksizin ödeme amacıyla ibraz etmek ve gereğinde protesto veya buna eş değerde bir belirlemeyi yaptırmak zorundadır.
(4) Mücbir sebep, ibraz süresinin bitiminden önce olmak şartıyla, hamilin bu sebebi kendinden önce gelen borçluya ihbar ettiği gün-den itibaren onbeş günden fazla devam ederse, çekin ibrazına ve protesto çekilmesine veya buna eş değerde bir belirlemeye gerek kalmaksızın başvurma hakkı kullanılabilir.
(5) Hamilin veya çeki ibraz etmekle, protesto çekmekle ya da aynı nitelikte bir belirlemeyi yaptırmakla görevlendirdiği kişinin, sadece kendileriyle ilgili olgular mücbir sebep sayılmaz.”

Koronavirüs (COVID-19) salgını sebebiyle lehtarın çeki ibraz edememesi durumunda ibraz süreleri mücbir sebep ortadan kalkana değin uzayacaktır.

Mücbir sebebin ortadan kalkmasını takiben, Koronavirüs (COVID-19) salgınının kontrol altına alınmasıyla birlikte, çekin ödenmek amacıyla ibraz edilmesi gerekmektedir.

Mücbir sebebin onbeş günden uzun sürmesi durumunda lehtar başvurma haklarını çekin ibrazı, protestosu ya da eşdeğer bir belirleme yapılmasına gerek kalmaksızın kullanabilir. Burada bir hususa dikkat çekmek isteriz. Çekin ibraz edilemesi durumunda karşılıksız çek keşide etme suçu oluşmayacaktır.

Sonuç itibarıyla, yukarıda çizilen çerçeve dikkate çekler ile ilgili işlem tesis edilmesi gerektiğini hatırlatmak isteriz.

Lexpera Blog’da yayımlanan yazılar, yazarlarının görüşlerini ifade eder. Lexpera Blog’da bir yazıya yer verilmesi, o yazıda savunulan görüşlerin On İki Levha Yayıncılık tarafından benimsendiği anlamına gelmez. Yazılar, bilgi amaçlı olup, hukuki mütalaa ya da tavsiye niteliği taşımamaktadır.
Author image
Hakkında Doğukan Algan
İzmir Websitesi
Avukat | Sakarya & Algan Avukatlık Bürosu